تعریف رایانش ابری

نویسنده : ناصر غانم زاده
مرداد ۱۱

درباره «رایانش ابری» یا آنچه گاهی ، به نادرست، «محاسبات ابری» نیز خوانده می‌شود، سخن زیاد گفته می‌شود. که البته همان‌گونه که درباره هر فناوری روز دیگری سخن گفته می‌شود چیزی طبیعی است.

اما در فارسی کمتر تعریف مناسبی از این فناوری دیده می‌شود. در ویکی پدیای فارسی  زیر درآیند(مدخل)  رایانش ابری نوشته است:

رایانش ابری (به انگلیسی: Cloud Computing ) به معنی توسعه و به‌کارگیری فناوری کامپیوتر بر مبنای اینترنت است. این عبارت شیوه‌هایی از محاسبات کامپیوتری در فضایی است که قابلیت‌ھای مرتبط با فناوری اطلاعات به عنوان سرویس یا خدمات برای کاربر عرضه می‌شود و به او امکان می‌دھد به سرویس‌ھای مبتنی بر فناوری در اینترنت دسترسی داشته باشد، بدون آن‌که اطلاعات تخصصی در مورد این فناوری‌ھا داشته باشد و یا بخواھد کنترل زیرساخت‌ھای فناوری که از آنھا پشتیبانی می‌کند را در دست بگیرد. سرویس‌های رایانش ابری برنامه‌های کاربردی را به صورت برخط فراهم می‌کنند که قابل دسترسی با مرورگر وب هستند درحالی‌که نرم‌افزار و داده روی سرورها ذخیره شده‌اند. (بازیابی شده در ۲۱ تیرماه)

همین. که این البته تعریفی کمینه است و شاید کافی نباشد. در اینترنت تعریف‌های مختلفی برای رایانش ابری وجود دارد ولی من یکی از بهترین‌های آن‌ها را تعریف «موسسه ملی استاندارد و فناوری» آمریکا (NIST) دیدم (اینجا)، که تلاش کرده‌ام نسخه ۱.۴ آن را به فارسی برگردانم:

گوشزد ۱: رایانش ابری هنوز مفهومی در حال رشد و پرورش است. تعریف، موارد کاربرد، فناوری‌های زیربنایی، مسایل و برتری‌های آن در بحث‌هایی داغ توسط بخش‌های خصوصی و عمومی بهبود داده خواهد شد. این تعریف‌ها، خاصیت‌ها و ویژگی‌ها به مرور زمان رشد و تغییر خواهد کرد.
گوشزد ۲: صنعت رایانش ابری اکوسیستمی بزرگ از بسیاری مدل‌ها، ارایه‌دهندگان و بازار را ارایه می‌کند. این تعریف تلاش می‌کند که تمام رویکرهای ابری مختلف را در بر بگیرد.

تعریف رایانش ابری:

رایانش ابری مدلی است برای داشتن دسترسی آسان و بنا‌به‌سفارشِ شبکه به مجموعه‌ای از منابع رایانشی پیکربندی‌پذیر (مثل: شبکه‌ها، سرورها، فضای ذخیره‌سازی، برنامه‌های کاربردی و سرویس‌ها) که بتوانند با کمترین کار ‌و زحمت یا نیاز به دخالت فراهم‌کننده سرویس به سرعت فراهم شده یا آزاد (رها) گردند. این مدل ابری از  در دسترس بودن پشتیبانی کرده و از پنج ویژگی اساسی، سه شکل ارایه و چهار شکل آماده‌سازی ترکیب یافته است.

ویژگی‌های اساسی:

سلف‌سرویس درخواستی (بنابه‌سفارش): مشتری می‌تواند یک‌سویه امکانات رایانشی همچون سرور و فضای ذخیره‌سازی در شبکه را همین‌که نیاز بود از هر فراهم‌کننده  به صورت‌خودکار و بدون نیاز به دخالت انسان بدست آورد.
دسترسی فراگیر شبکه: امکانات روی شبکه در دسترس هستند و می‌توان با سازوکارهایی استاندارد به آن‌ها دست یافت، سازوکارهایی که استفاده  شدن برای بسترهایی ناهمگون کلاینت‌های ضعیف و قوی (مثل: گوشی‌های موبایل، لپ‌تاپ‌ها و PDAها) را پشتیبانی می‌کنند.
یک‌کاسه‌سازی نابسته به مکانِ منابع: منابع رایانشیِ فراهم کننده یک‌کاسه شده‌اند تا با بکارگیری مدل چندمشتریه به همه مشتریان خدمت‌رسانی کنند، این کار بوسیله منابع فیزیکی یا مجازی مختلف که به شکلی پویا و بنابه‌درخواست مشتری واگذار و پس‌گرفته می‌شوند صورت می‌گیرد. مشتری معمولا کنترل یا دانشی درباره محل دقیق منابع فراهم شده ندارد ولی ممکن است در سطوح بالاتر انتزاعی بتواند محل را تعیین کند (مثل: کشور، استان یا مرکز داده). برای نمونه منابع شامل فضای ذخیره‌سازی، توان پردازشی، حافظه، پهنای باند شبکه و ماشین‌های مجازی می‌شود.
انعطاف‌پذیری سریع (درجا): می‌توان امکانات را  به سرعت و انعطاف‌پذیرانه بدست آورد تا به سرعت گسترش داده شده (از دید مقیاس) یا درجا آزاد شوند تا به سرعت به مقیاس کوچکتری دست یابند. از دید مشتری امکاناتی که برای بدست آمدن در دسترس هستند اغلب نامحدود به نظر می‌آیند و می‌توانند به هر مقدار و در هر زمان خریداری شوند.
سرویس‌های اندازه‌گیری شده: سیستم‌های ابری منابع را خودکار کنترل و بهینه می‌کنند، این کار با بکارگیری توانایی اندازه‌گیری در سطحی از تجرید که مناسب گونه‌ی آن سرویس(مثل: فضای ذخیره‌سازی، توان پردازشی، پهنای باند و شمارِ کاربران فعال) است انجام می‌شود. میزان استفاده از منابع می‌تواند به شکلی شفاف هم برای مشتری و هم برای فراهم‌کننده زیر نظر گرفته، کنترل شده و گزارش داده شود.

گوشزد: نرم‌افزار ابری به خاطر سرویس‌گرا بودن و  با تمرکز بر نابستگی مکانی، وابستگی پایین،پیمانه‌ای بودن و کارکرد معنایی از تمام مزایای مفهوم ابری بهره می‌جوید.

شکل‌های ارایه:

نرم‌افزار ابری به عنوان سرویس (SaaS). چیزی که برای مشتری فراهم شده است برنامه کاربردیِ فراهم کننده است که بر روی زیرساخت ابری، در حال اجراست و توسط  دستگاه‌های کلاینت‌ مختلف  از طریق یک رابط برای کلاینت ضعیف همچون مرورگر وب (مثل: ایمیل وبی) در دسترس است. مشتری زیرساخت ابری، شبکه، سرورها، سیستم‌های عامل، فضای ذخیره سازی زیرین یا حتا نرم‌افزار کاربردی را مدیریت یا کنترل نمی‌کند، البته به جز تنظیمات محدود پیکربندی‌های  برنامه در سطح کاربر.
بستر ابری به عنوان سرویس (PaaS). مشتری امکان دارد که برنامه‌کاربردی ساخته شده توسط خود را  بر روی  زیرساخت ابری قرار دهد. این برنامه  با استفاده از زبان‌های برنامه‌نویسی و ابزارهایی که توسط فراهم‌کننده پشتیبانی می‌شوند (مثل: جاوا، پایتون، دات‌نت) ساخته شده است. مشتری زیرساخت ابری، شبکه، سرورها یا  فضای ذخیره‌سازی زیرین را مدیریت یا کنترل نمی‌کند اما بر روی برنامه کاربردی قرارداده شده و احتمالا پیکربندی محیط میزبانی (هاست) برنامه کنترل دارد.
زیرساخت ابری به عنوان سرویس (IaaS). امکانی که برای مشتری فراهم آوری شده توان پردازشی، فضای ذخیرسازی، شبکه‌ها و دیگر منابع پایه‌ای رایانشی است به گونه‌ای که مشتری می‌تواند نرم‌افزار دلخواه خود که می‌تواند شامل سیستم‌های عامل و برنامه‌های کاربردی باشد را قرار داده و اجرا کند. مشتری زیرساخت ابری زیرین را مدیریت یا کنترل نمی‌کند ولی بر روی سیستم‌های عامل، فضای ذخیره‌سازی، برنامه‌های قرارداده شده و احتمالا گزینش اجزا شبکه‌بندی (مثل: دیواره‌های آتش، همسنگ(متعادل) کننده بار) کنترل دارد.

شکل‌های آماده‌سازی:

ابر خصوصی (Private cloud). زیرساخت ابری تنها برای یک سازمان کار می‌کند و ممکن است توسط خود سازمان یا شرکتی دیگر مدیریت شود، نیز  می‌تواند درون یا بیرون سازمان جای بگیرد.
ابر گروهی (Community cloud). زیرساخت ابری بین چند سازمان به اشتراک گذاشته شده و یک گروه مشخص که وظیفه‌ایی مشترک (مثل: ماموریت، نیازهای امنیتی، سیاست‌گذاری و ملاحضات قانونی) دارند را پشتیبانی می‌کند. این ابر می‌تواند توسط این سازمان‌ها یا یک شرکت دیگر مدیریت شود، همچنین می‌تواند درون یا بیرون سازمان جای بگیرد.
ابر عمومی (Public cloud). زیرساخت ابری برای عموم یا برای دسته بزرگی از مشتریان در دسترس است و مالک آن سازمانی است که این خدمات ابری را  می‌فروشد.
ابر آمیخته (Hybrid cloud). زیرساخت ابری آمیزه‌ای است از دو یا بیشتر ابر (خصوصی، گروهی یا عمومی) که هر کدام ویژگی‌های یکتای خود را نگه می‌دارند ولی بوسیله‌ی فناوری‌های‌ استاندارد شده یا انحصاری که داده‌ها و برنامه‌های کاربردی را جابجاپذیر (پرتابل) می‌کند به یکدیگر وصل شده‌اند.

از آنجا که در آینده این فناوری از فناوری‌های بسیار مهم برای کسب‌وکارها  خواهد بود،  تلاش خواهم کرد در نوشته‌ای دیگر درباره دیگر واژگان و اصلاحات مهم این زمینه بنویسم.

پ.ن ۰: نسخه ۱۵ این تعریف بیرون آمده که تلاش خواهم کرد پس از ترجمه به‌صورت PDF و خواناتر در آورم.
پ.ن ۱: کسی می‌داند برگردان مناسب برای Utility Computing چیست؟ مفهوم را می‌دانم برابر خوب نمی‌یابم.
پ.ن۲: یک بنده خدایی بر اسای این تعریف و برای فهم بهتر چارتی طراحی کرده است (اینجا) که من با اجازه وی آن را به فارسی برگردانده‌ام:

چارت رایانش ابری

برای دیدن تصویر بزرگتر بر روی این تصویر کلیک کنید.

اگر می خواهید بار دیگر که  مطلبی نوشته شد، آگاه گردید. عضو خوراک (feed) این بلاگ شوید(فید چیست و نحوه استفاده از فید.) همچنین می توانید مرا در تویتر دنبال کنید. «فهرست همه نوشته‌ها»ی من را اینجا ببینید

دسته بندی شده در: linux, بازمتن, رایانش ابری, لینوکس, نرم افزار, وب

۲۰ دیدگاه ها

  1. دیدگاه از طرف داهداش کیوان:

    راستش صفحه رایانش ابری تو ویکی رو من ساختم. :) برای همین خیلی خوب تعریف نشده بود، چون سطح سواد من در این مورد خیلی خوب نبود… یادمه دوتا ویدیوی خیلی عالی تو یوتیوب هم برای تعریف رایانش ابری بود که یکیش هم برای تیم اوریلی Tim O’Reilly بود

    ارسال شده در مرداد ۱۲م, ۱۳۸۸ ساعت۳:۲۶ ب.ظ

  2. دیدگاه از طرف میلاد خواجوی:

    شکل‌های آماده سازی رایانش ابری برای من جدید بودند.
    اگر این موارد با مثال ارائه می‌شد خیلی بهتر بود.
    مثلا بدونیم در حال حاضر شرکت‌هایی که در حال فعالیت در تکنولوژی رایانش ابری هستند از چه روش‌هایی برای توسعه‌ی آن استفاده می‌کنند.

    کسب‌وکار نرم‌افزار: اگر عمری بود و فرصتی دست داد تلاش می‌کنم در این باره بیشتر بنویسم ولی تازگی‌ها شرکت‌های بسیاری دست اندرکار رایانش ابری هستن و هر کدام روش و بستر خودشان را دارند. اکوسیستم دارد بسیار پیچیده می‌شود.
    برای نمونه اینجا می‌توانی فهرستی از ۱۵۰ شرکت برتر رایانش ابری ببینی. گسترش این صنعت اونقدر سریعه که نویسنده این فهرست جایی نوشته بود احتمالا تا همین نوامبر می‌شه حدود ۲۵۰ تا.

    ارسال شده در مرداد ۱۲م, ۱۳۸۸ ساعت۷:۲۳ ب.ظ

  3. دیدگاه از طرف محمد:

    از این معرفی علمی و دقیق شما در مورد رایانش ابری متشکرم، به خصوص که در ایران درک کمی راجع بهش وجود داره و مطلب فارسی خوب کم پیدا می‌شه.

    نرم‌افزارهای متن‌باز خوبی برای رایانش ابری وجود دارند. مثلاً اِنومالی، موتور مشبک سان (که البته فقط برای پردازش دسته‌ای به درد می‌خوره)، هادوپ و دهها نرم‌افزار خوشه‌بندی و مدیریت خوشه و مجازی‌سازی و … که مرتبط‌اند.

    راستی بد نیست رابطه‌ی خوشه‌های رایانشی (Computing Clusters) برای رایانش سریع (High-Performance Computing) که در دانشگاه‌های ایران داره روش زیاد کار می‌شه و همچنین فناوری مجازی‌سازی را با رایانش ابری هم توضیح بدهید چون درک رابطه‌شون کمی مشکله و خیلی‌ها رو به اشتباه می‌اندازه چون فکر می‌کنن رایانش ابری همون رایانش سریع روی ابررایانه‌های خوشه‌ایه. همچنین درباره‌ی معنی رایانش مشبک (Grid Computing) و رابطه‌ی اون با همه‌ی این‌ها!

    در ضمن نظر شما در مورد امکان راه‌اندازی کسب و کاری برای ارائه‌ی خدمات رایانش ابری در ایران (مثلاً ساخت سفارشی ابرهای خصوصی، مشاوره در مورد رایانش ابری و حتی میزبانی یک ابر عمومی) چیه؟
    ما یک نیمچه امکان‌سنجی روش کردیم و به نظرمون اومد که مشتری داره (به خصوص اگر سازمان‌ها با مفهومش و مزایاش آشنا بشن)، ولی ریسکش زیاد بود دنبالش نرفتیم! البته احتمالاً کسی هم حاضر نمی‌شد روش سرمایه‌گذاری کنه :)

    کسب‌وکار نرم‌افزار: در مورد ابر عمومی فکر می‌کنم هنوز امکان اجرای آن در ایران کم است. یک اینکه سرمایه زیادی می‌خواهد، دو اینکه پهنای باند بسیار گران است و فراهم کننده چنین خدماتی بسیار پهنای باند می‌خواهد و سه اینکه تعداد کسب‌وکارهایی که به اینگونه خدمات نیاز پیدا کنند بسیار کم هستند.
    در مورد پرسشهای دیگر چون فعلا شرکت ما در حال بررسی ارایه چنین سرویس‌هایی است ، نمی‌توانم به شما پاسخ بدهم دست کم فعلا.

    ارسال شده در مرداد ۱۲م, ۱۳۸۸ ساعت۱۱:۲۹ ب.ظ

  4. دیدگاه از طرف خانواده گنو/لینوکس ایرانیان » Blog Archive » Links for 2009-08-03 [del.icio.us]:

    [...] تعریف رایانش ابر… [...]

    ارسال شده در مرداد ۱۳م, ۱۳۸۸ ساعت۱۰:۴۴ ق.ظ

  5. دیدگاه از طرف امیر:

    سلام
    من هنوز نمی فهمم این رایانش ابری چیه .
    تو سایتهای مختلفت تعریف های متفاوتی از اون شده است .
    ساده ترین تعریف اون که یکی برای من گفت این بود : انتقال و یا تقسیتم پردازش ها به سمت سرور .
    آیا این برنامه گوگل داکز یه برنامه ابره ؟
    یا این فتوشاپ آنلاین علی ال جی : http://www.alilg.com/software/free-online-photo-editor/ ؟؟

    اگه این مفهومی که من دریافت کردم درسته ؟ اینا یعنی چی ؟

    “مثلاً ساخت سفارشی ابرهای خصوصی، مشاوره در مورد رایانش ابری و حتی میزبانی یک ابر عمومی”

    مثلا ساخت چه ابر خصوصی ؟
    میزبانی یه ابر عمومی شامل چه چیزایی میشه ؟

    ارسال شده در مرداد ۱۳م, ۱۳۸۸ ساعت۱:۱۲ ب.ظ

  6. دیدگاه از طرف پژمان:

    من یک سال پیش به عنوان وبلاگ نویس مهمان مطلبی در این باره در وبلاگ آپدیت بلاگ نوشته ام که راجع به پردازش در ابرهاست

    http://www.updateblog.net/archive/2008/07/_cloud_computing.php

    ارسال شده در مرداد ۱۳م, ۱۳۸۸ ساعت۲:۱۴ ب.ظ

  7. دیدگاه از طرف محمد:

    به امیر:

    از نظر فیزیکی، «ابر» چیزی نیست جز تعدادی رایانه‌ی متصل به هم که می‌شه برنامه‌ای رو رویشان به صورت توزیع شده اجرا کرد. به طور سنتی این کار فقط برای پردازش‌های سریع و دسته‌ای (نه تعاملی مثل گوگل داکس) انجام می‌شده (یعنی ابررایانه‌هایی که از تعدادی رایانه‌ی معمولی متصل به هم تشکیل می‌شوند)، مثلاً برای کارهای تحقیقاتی که نیاز به محاسبات سنگین دارند و روی رایانه‌ی معمولی خیلی طول می‌کشه.

    ولی الان این فناوری در دسترس عده‌ی بیشتری قرار گرفته و پیشرفته‌تر شده (مثلاً انعطاف‌پذیری بیشتری داره، می‌شه میزان استفاده‌ی هر برنامه رو اندازه گرفت و …) و برای همه جور کاربردی استفاده می‌شه از جمله همون گوگل داکس و فوتوشاپ آنلاین. البته شرط این که اینا واقعاً روی ابر اجرا بشن اینه که پردازش‌هاشون به صورت توزیع شده انجام بشه نه فقط روی یک رایانه‌ی ثابت (که ما اینو نمی‌دونیم و نمی‌تونیم به راحتی بفهمیم مگر این که شرکت میزبان اون‌ها به ما بگه). بنابراین می‌شه ابررایانه‌های خوشه‌ای را نوعی ابر دانست.

    حالا اگر این ابر مخصوص یک شرکت یا سازمان خاص باشد و برای اجرای نرم‌افزارهای خودش از آن استفاده کند، می‌شود ابر خصوصی. در این حالت هر سازمان محلی دارد برای نگهداری خوشه‌ی رایانه‌هایی که ابرش را تشکیل می‌دهند (مرکز داده) و باید به نگهداری و پشتیبانی آن‌ها برسد. کنترل این ابر هم در اختیار همان سازمان است و هر کاری بخواهد می‌تواند با آن بکند.
    اما اگر شما به عنوان یک ارائه‌دهنده‌ی خدمت، یک ابر بسازید و قدرت آن را به دیگران اجاره دهید، می‌شود یک ابر عمومی. در این حالت افراد و سازمان‌هایی که از این ابر استفاده می‌کنند فقط پول استفاده از آن را می‌پردازند ولی شما صاحب ابر و مسؤول نگهداری و پشتیبانی از خود ابر هستید و کنترل آن با شماست.

    در مورد گوگل داکس، گوگل قدرت پردازشی ابرش را مستقیماً و برای اجرای هر نرم‌افزاری به کسی نمی‌دهد بلکه نرم‌افزاری را که خودش روی آن نصب کرده یعنی گوگل داکس را در اختیار ما قرار می‌دهد. می‌شود گفت که در این حالت ابر گوگل خصوصی است ولی خدمات نرم‌افزاری‌ای که روی آن ارائه می‌شود عمومی است. (البته گوگل امکانات ابر خود را به صورت عمومی هم می‌فروشد)

    ارسال شده در مرداد ۱۴م, ۱۳۸۸ ساعت۱:۰۱ ق.ظ

  8. دیدگاه از طرف محمد:

    الان متوجه شدم که نظری که نوشتم در مورد تفاوت ابر خصوصی و عمومی خیلی دقیق نبوده یا حداقل با تعریف رسمی کاملاً سازگار نبوده. بخش آخر مطلب آقای غانم‌زاده با عنوان شکل‌های آماده‌سازی را دوباره بخوانید.

    ارسال شده در مرداد ۱۴م, ۱۳۸۸ ساعت۱:۰۹ ق.ظ

  9. دیدگاه از طرف بهترین های امروز- هشتاد و هشت (31 لینک) « لینکهای داغ از سراسر وب:

    [...] ۶- تعریف رایانش ابری [...]

    ارسال شده در مرداد ۱۴م, ۱۳۸۸ ساعت۸:۰۲ ق.ظ

  10. دیدگاه از طرف امین:

    سایت ایرانی وجود داره که از این فناوری استفاده کنه ؟

    ارسال شده در مرداد ۱۴م, ۱۳۸۸ ساعت۲:۲۶ ب.ظ

  11. دیدگاه از طرف امیر:

    مرسی آقا محمد.
    یه چیزی، اینکه شما می گی “ساخت سفارشی ابرهای خصوصی” دقیقا یعنی چی ؟ یعنی اینکه شما بیای برای یه شرکت مثلا یه گوگل داکز بنویسی ؟اگه میتونی یه مثال روشن بزن علمیش نکن لطفا تا من هم بفهمم .

    یا اینکه “میزبانی یک ابر عمومی” ؟
    دقیقا یعنی چی ؟ اگه منظور اون فتوشاپ آنلاین یا گوگل داکز باشه که اینا رو میشه روی یه دیتاسنتر معمولی میزبانی کرد.
    آیا این میزبانی ابر همون دیتاسنتر هستش ؟

    ممنون از توجهتون .

    کسب‌وکار نرم‌افزار: امیر
    یک اینکه گوگل داکز یک نرم‌افزار ابری به عنوان سرویس (SaaS) است که روی زیر ساخت‌های ابری خود گوگل اجرا می شود.
    دوم: خیر “ساخت سفارشی ابرهای خصوصی” ربط مستقیمی به نرم‌افزار ندارد و بیشتر به فراهم کردن زیرساخت‌های ابری برای شرکت‌ها و سازمان‌ها بر می‌گردد که حالا آنها هر بلایی می‌توانند سر این زیرساخت بیاورند من جمله اینکه یک برنامه را روی آن اجرا کنند.
    سوم: “میزبانی یک ابر عمومی” در ساده‌ترین شکلش یعنی اینکه شما یک ابری بسازی که دیگران بیان و نرم افزارهای خودشون رو روی اون اجرا کنن برای نمونه سرویس‌های آمازون (EC2,SimpleDB,S3, SQS,Elastic MapReduce)سرویس‌های ابر عمومی هستند در سطح زیرساخت و همینطور Google App Engine هم سرویس ابر عمومی است در سطح بستر.

    ارسال شده در مرداد ۱۴م, ۱۳۸۸ ساعت۹:۳۲ ب.ظ

  12. دیدگاه از طرف ناصر حاجلو:

    با سلام.
    مطلب بسیار خوبی بود. بااینکه خیلی وقته که نوشته شده اما چون وقت نداشتم گذاشتم سر فرصت بخونم. واقعاخسته نباشید خوب بود.
    اما یک نکته که برای من پیش اومد اینه که این قدر مطالب رو به فارسی ترجمه کردی و معادل انگلیسی رو نیاوردی که واعا متوجه شدن این مطالب ب زبان انگلیسی مستلزم ماطلعه یکمطلب دیگست.
    اگر جای شما بدم توی پا نویس یا توی پرانتز معادلانگلیسی لغات رو ذکر می کرد.
    باز هم دست شما درد نکنه

    ارسال شده در مرداد ۱۵م, ۱۳۸۸ ساعت۳:۵۹ ب.ظ

  13. دیدگاه از طرف مسعود:

    سلام
    می شه راهنمایی کنید که ترجمه on-premise در متون تخصصی کامپیوتری چی می شه ؟
    با تشکر

    ارسال شده در مهر ۸م, ۱۳۸۸ ساعت۱۰:۱۹ ق.ظ

  14. دیدگاه از طرف مرتضی:

    ناصر جان دستت درد نکنه
    اگه میشه در مورد شبکه های توری هم یه توضیحی بدی ممنون میشم

    ارسال شده در آبان ۱م, ۱۳۸۸ ساعت۱۱:۴۶ ب.ظ

  15. دیدگاه از طرف مرتضی:

    ناصر جان دستت درد نکنه
    اگه میشه در مورد شبکه های توری و رایانش خودگردان
    یه توضیحی بدی

    ممنون میشم

    ارسال شده در آبان ۱م, ۱۳۸۸ ساعت۱۱:۵۱ ب.ظ

  16. دیدگاه از طرف درک رایانش ابری - Clouad Computing » The Coach:

    [...] تعریف رایانش ابری در ویبلاگ کسب و کار نرم افزار [...]

    ارسال شده در آذر ۱۹م, ۱۳۸۸ ساعت۶:۰۷ ق.ظ

  17. دیدگاه از طرف javoonak:

    سلام
    راستش من دانشجوی سال آخر IT هستم و موضوع رایانش ابری رو واسه پایان نامه ام انتخاب کردم اما نمیدونم مه چه جوری باید شبیه سازیش کنم.اصلا تا حالا کسی توی ایران این کار رو کرده؟ واسه شبیه سازی حتما نیاز به سرور داره؟ اگه لطفا راهنماییم کنید که از چه سیستم عامل و چه برنامه ها و ابزارهایی باید برای پیاده سازی یک ابر استفاده کنم.
    با تشکر

    ارسال شده در بهمن ۱۵م, ۱۳۸۸ ساعت۱:۳۴ ق.ظ

  18. دیدگاه از طرف کسب‌وکار نرم‌افزار:

    سلام
    لطفا با رایانامه جیمیل من تماس بگیرید و پس از معرفی کامل خود.
    پرسش را کامل مطرح بفرمایید

    ارسال شده در بهمن ۱۸م, ۱۳۸۸ ساعت۴:۲۱ ب.ظ

  19. دیدگاه از طرف علیرضا:

    آیا کتابی(نسخه چاپی به صورت کتاب) به زبان فارسی در این مورد نوشته شده(ترجمه یا تالیفی)؟

    ارسال شده در اسفند ۳م, ۱۳۸۸ ساعت۹:۰۵ ب.ظ

  20. دیدگاه از طرف کسب‌وکار نرم‌افزار:

    هنوز خیر

    ارسال شده در اسفند ۵م, ۱۳۸۸ ساعت۱۲:۵۹ ب.ظ

دیدگاه خود را بیان کنید